Keiki en stekken van orchideeën: hoe scheuten verwijderen en planten

Wat is een keiki en waarom ontstaan ze bij orchideeën

Een keiki is een jonge orkidee die zich op de moederplant ontwikkelt, meestal langs de bloemsteel of aan de basis. Deze scheuten kunnen uitgroeien tot volwaardige planten en vormen een populaire manier om orchideeën te stekken. Ze bevatten vaak wortels en bladgroei en kunnen na volledige wortelontwikkeling afzonderlijk worden opgepot. Het doel van zo n keiki is niet alleen voortplanting maar ook het krijgen van een krachtige plant met eigen wortelkluit.

Wanneer ontstaat een keiki en wanneer kun je besluiten om te verwijderen

In de praktijk ontstaan keiki’s vaak terwijl de bloemstengel zich ontwikkelt of nadat de moederplant bloemen heeft gevormd. Belangrijke richtlijnen voor verwijderen zijn onder meer de aanwezigheid van voldoende wortels en hun lengte. Een gangbare vuistregel is dat een keiki minstens drie wortels heeft van ten minste 5 cm. Sommige kwekers laten de keiki wat langer aan de moederplant zitten en wachten tot wortels 10 cm lang zijn voordat ze losgemaakt worden. De exacte timing kan variëren per soort en per situatie.

Hoe verwijder je een keiki veilig en verzorg je de stek

Verwijder de keiki met een stukje van de bloemsteel zodat de wortels meegroeien. Gebruik bij voorkeur een schone, scherpe schaar of mes en laat de verwijdering zodanig gebeuren dat de moederplant zo min mogelijk beschadigd raakt. Na verwijdering wordt de keiki opgepot in orchideeëngrond met een luchtige bark-mix. Houd de pot vochtiger dan de moederplant maar geef zeker geen wateroverlast; te natte media veroorzaken wortelrot bij jonge scheuten. Een transparante pot kan handig zijn om wortelgroei te monitoren, maar sommige liefhebbers kiezen ook voor een stenen pot om nattigheid beter te reguleren.

Media en potten voor stekken van orchideeën

De standaard media voor orchideeën stekken is bark of een bark-mix (orchideeëngrond). Deze media zorgen voor goede drainage en luchtcirculatie rondom de wortels. Kies een pot die net groot genoeg is voor de wortelkluit en die voldoende drainagegaten heeft. Houd de media licht vochtigd maar nooit drassig. Voor jonge keiki is een kleine pot vaak geschikter, zodat de wortels zich concentreren in een kleine ruimte en niet te nat blijven.

Luchtwortels en verzorging

Luchtwortels geven aan dat de plant vocht uit de lucht opneemt en horen bij een gezonde orchidee. Laat ze gerust deel uitmaken van de plant en probeer ze niet te verwijderen. Bij stekken kunnen luchtwortels later richting de media groeien en zo bijdragen aan wortelstabiliteit en opname van voedingsstoffen.

Alternatieve methoden en varianten

Er bestaan diverse methoden om orchideeën te stekken, waaronder het gebruik van verschillende media en technieken per soort. In sommige gevallen experimenteren liefhebbers met alternatieve media zoals aardappel als tijdelijk vochtgevend medium; dit is geen standaardmethode en vereist extra zorg. Over het algemeen blijven de meest betrouwbare methoden: kies voor een kleine pot, bark-media en een keiki met voldoende wortels voordat je hem losmaakt en oppot in een aparte pot.

Veelgemaakte fouten en oplossingen

• Te vroeg losmaken van de keiki: kan leiden tot mislukking; wacht op voldoende wortels (minimaal 3 van 5 cm).
• Te natte media: wortelrot is een veelvoorkomend probleem; laat de media tussentijds opdrogen voordat je opnieuw water geeft.
• Te grote pot: een te ruime pot houdt vocht vast en geeft weinig ondersteuning aan de jonge wortels; kies een pot net passend bij de wortelkluit.
• Onvoldoende licht: zorg voor helder inkomen van indirect licht zonder directe zonwerking; dit ondersteunt stevige scheuten en bladgroei.

Specifieke tips per soort en scenario

Bij Phalaenopsis komen keiki s vaak langs de bloemsteel voor. Ook genera zoals Doritis pulcherrima kunnen keiki s geven. Laat waar mogelijk de keiki eerst verder groeien aan de moederplant zodat wortels zich verder ontwikkelen voordat je beslist om los te laten. Als de keiki zelfstandig genoeg is, kun je het op een klein potje met bark-media zetten en de wortels constant controleren. Voor planten met alleen luchtwortels is het verstandig om zo nodig extra vocht en luchtcirculatie te geven om de wortels te stimuleren.

Onderhoud en nazorg na het stekken

Geef een lichte, regelmatige watergift en gebruik een milde, uitgebalanceerde voeding voor orchideeën. Plaats de planten op een plek met veel helder indirect licht en vermijd tocht en directe zon. Beperk de watergift in de beginfase terwijl de keiki wortels ontwikkelt; zodra de stek volwaardig is met wortels, kun je geleidelijk overgaan tot normale verzorging en eventueel stap voor stap verpotten naar een grotere pot. Met geduld en zorg kun je met succes keiki s en orchidee stekken laten groeien en genieten van bloemrijke resultaten.

Met de juiste zorg kun je met succes keiki s en orchidee stekken laten groeien en genieten van bloemrijke resultaten.