Geprint vanhttps://www.tuinadvies.nl/artikels/kweek_je_eigen_aardappelen

menu
Tuinadvies

https://www.tuinadvies.nl   /    donderdag 21 november 2019

Kweek je eigen aardappelen

Het is februari en dit wil zeggen dat we weer kunnen dromen van onze moestuin. De echte moestuiniers zijn waarschijnlijk al gestart met de aankoop van hun zaden en kweken al binnenhuis om zo vroeg mogelijk de eerste vruchten te oogsten. Vergeet echter ook niet om tijdig je pootgoed te kopen.

Door het heel slechte voorjaar in 2016 zijn er namelijk veel minder pootaardapelen op de markt. Zo zijn in veel tuincentra al verschillende variëteiten beperkt beschikbaar. Wie nu nog Lady Cristl, Eden of Fresco zoekt zal wellicht van een kale reis thuiskomen en ook de veel verkochte Frieslander en Premiere gaan hoogstwaarschijnlijk zeer snel uitverkocht zijn. Wees er dus tijdig bij.

Zelf aardappelen kweken

Soorten

Aardappelen kan je indelen in vroege, halfvroege en late rassen. Deze indicatie slaat enkel op hoeveel tijd ze nodig hebben vooraleer je ze kan oogsten.

  • Vroeg = +-80 tot 100 dagen

  • Halfvroeg = +-100 tot 120 dagen

  • Late rassen = +-120 tot 150 dagen

Daarnaast worden ze ook soms gesorteerd volgens kooktype.

  • Vastkokend = deze blijven tijdens het koken heel. Vooral om te bakken of te verwerken in salades.

  • Licht bloemig = vallen tijdens het koken licht uiteen. Dit is de meest gebruikte soort voor zowel koken, bakken, pureren en frieten.

  • Extra bloemig = vallen volledig uiteen bij het koken. Vooral gebruikt voor soepen en puree.

Tot slot is ook de ziekteresistentie heel belangrijk. Je hebt verschillende soorten ziektes maar de aardappelplaag (phytophthora) is de meest gekende voorkomende. Wil je zoveel mogelijk (chemische) sproeistoffen vermijden kies je beter een zo goed mogelijk ziekteresistente soort. Een andere tip is om te kiezen voor de vroege soorten & zo vroeg mogelijk te beginnen. Door dit te doen vermindert de kans tot uitbreken van de aardappelplaag

Een overzicht van enkele veel verkochte rassen (ook te koop in onze webshop):

Benaming Vroegrijpheid Kooktype resistentie
aardappelplaag
Andere info
Premiere Zeer vroeg Licht bloemig ++

Primeuraardappel

Eersterlingen rood of wit Zeer vroeg vastkokend ++

Unieke smaak!

Frieslander Zeer vroeg vastkokend ++

Primeuraardappel

Berber Vroeg Licht bloemig ++

Grote opbrengst

Gloria Vroeg vastkokend +++

Redelijk bestand tegen aardappelziekte mits vroeg geoogst

Charlotte middenvroeg vastkokend +++

De meest gekende vastkokende aardappel! Delicatesseras!

Carolus Middenvroeg vrij bloemig +++++

1 van de weinige resistente aardappelsoorten. Gebruikt in biologische landbouw. Kenmerkend = licht rode ogen

Bintje Middenvroeg Laat Licht bloemig +

De meest gekende/geteelde (friet)aardappel!

Spartaan Laat Licht bloemig ++++

Sterk ras! Opvallend: meestal vrij kleine aardappelen

Nicola Laat vastkokend ++

Grote aardappel & grote opbrengst

Désirée Laat Licht bloemig ++++

Roodschillig, grote opbrengst

Plantaardappelen koop je per kg. Hoeveel je nodig hebt hangt af van hoeveel plaats je hebt en hoeveel je wil oogsten. Omrekenfactoren:

  • 1 kg bevat ongeveer 40 knollen bij de meest voorkomende maat 28/35 en ongeveer 32 knollen bij de maat 28/40.

  • Reken op ongeveer 5 knollen per m² voor de vroege en 4 knollen per m² voor de late soorten.

  • 1 kg plantaardappelen zorgen voor een oogst van zo’n 40 à 80kg aardappelen (afhankelijk van de soort)

Voorbereiding

Plantaardappelen kiem je best 3 a 4 weken voor. Dit doe je door in een koele (+-10°C) maar lichtrijke omgeving (geen direct zonlicht) mooi open te leggen zodat ze allemaal gelijktijdig kunnen kiemen en geen schimmel ontstaat. Zijn de scheuten zo’n 2 à 4cm wordt het tijd om ze in de grond te steken.

De meeste plantaardappelen worden van maart tot midden april in de grond gestoken (poten). Wens je primeuraardappelen te kweken kan je al begin februari starten. Je kan de primeuraardappel dan al oogsten begin mei. Deze aardappelen worden wel meestal in een serre geplant. Vrieskoude is namelijk zeer schadelijk voor de planten. Spreken ze van een koude nacht, bescherm de planten dan zeker met bvb een plastiekafdekking of ga ze extra aanaarden.

Als voorbereiding maak je de grond best zo luchtig mogelijk. Aardappelen wensen ietwat zure grond, strooi dus zeker geen kalk. Ook opletten indien je bemest daar meststoffen met veel stikstof ervoor gaan zorgen dat je veel loof krijgt en de kans op de aardappelplaag vergroot. Specifieke kaliumrijke meststoffen zoals Vinasse Kali of Patentkali zijn wel aan te raden daar deze zorgen voor een goede waterhuishouding (glazigheid) en de bewaarbaarheid verhogen.

Planten

Steek de plantaardappelen op +- 30cm afstand van elkaar in de grond (5 à 10 cm). Hoe zwaarder je grond (klei), hoe minder diep je ze moet planten. Grotere maten worden best iets verder uit elkaar geplant. Voorzie ook genoeg afstand tussen de rijen zodat je makkelijk kan aanaarden.

Aardappelen aanaarden

Het aanaarden of met aarde bedekken zorgt ervoor dat de planten en aardappelen zich ondergronds beter gaan ontwikkelen. Je doet dit vanaf de aardappelstengels al zo’n 10cm boven de grond uitsteken. Je harkt de grond tussen de rijen dan tot bij de aardappelstengels zodat deze net niet met grond bedekt zijn. Je herhaalt dit best later nog een 2de maal. Het aanaarden heeft nog voordelen. Zo zorgt de geul ervoor dat overtollig water sneller afgevoerd zal worden en de grond ook sneller opwarmt.

De aardappelplaag of phytophthora

Hieraan kunnen we een volledig artikel wijden. Belangrijkste is dat je weet dat dit een schimmelziekte is. De kans is dus het grootst bij warm, vochtig (na regen), windstil weer. Het eerste symptoom zijn de bruine vlekken aan de onderkant van het loof. Vandaar gaat het razendsnel over naar het volledige blad, de stengel en uiteindelijk ook de knol. De aardappelplaag is zeer besmettelijk en kan ook overgaan op andere gewassen zoals tomaten.

Voorkomen is in dit geval duidelijk beter dan genezen:

  • Kies de resistentere rassen

  • Bij teelt in serre of bij plastiekbedekking: goed verluchten

  • Plant in stikstofarme grond (minder loofontwikkeling = minder kans op schimmel)

  • Plant niet te dicht bij elkaar. Hoe groter de knol, hoe groter de plantafstand

  • Gebruik van preventieve sproeimiddelen (er zijn zowel chemische als ecologische middelen op de markt)

Laat in geen geval de ziekte woekeren. Je buurman zal je dit niet in dank afnemen.

Oogsten

Vroege aardappelen kunnen geoogst worden vanaf je de knollen groot genoeg vind.

Bij de middelvroege en late soorten wacht je tot het loof afgestorven is. Dit zorgt ervoor dat de aardappelen afharden en veel langer bewaren.

Vroeger werd dikwijls het loof verwijderd via chemische middelen. Dit zorgde ervoor dat de aardappel vroeger begon af te harden waardoor er minder kans is op (of minder moet gesproeid worden tegen) de aardappelplaag. Tegenwoordig is gebleken dat je het loof ook gewoon kan afsnijden met ongeveer gelijkaardige resultaten. Na ongeveer 2 weken zijn de aardappelen voldoende afgehard en kan je ze oogsten.

Wil je de aardappelen zo lang mogelijk bewaren, kan je gebruik maken van een kiemremmer.

Veel plantplezier!

#5281

Auteur: Steven